مرز: کاهش مالیات، سخت‌گیری بیشتر در مرخصی بیماری

مرور کلی

دولت ائتلافی به رهبری فریدریش مرز بسته‌ای از اصلاحات را پیشنهاد داده است که شامل تغییرات در مالیات، بازنشستگی، سلامت، مراقبت و بازار کار می‌شود. مهم‌ترین وعدهٔ تبلیغاتی، کاهش مالیات تا «حداکثر ۶۰۰ یورو در سال» برای یک خانوار متوسط است و قرار است اصلاح مالیات بر درآمد از اول ژانویهٔ ۲۰۲۷ اجرا شود. هم‌زمان، دولت برنامه‌هایی برای سخت‌گیری در قواعد مربوط به گواهی‌های بیماری (Krankschreibung) و نیز جایگزینی Bürgergeld با یک Grundsicherung جدید با قواعد سخت‌گیرانه‌تر مطرح کرده است.

جزئیات پیشنهاد کاهش مالیات

مرز از رقم «حداکثر ۶۰۰ یورو در سال» به‌عنوان یک اندازه‌گیری تقریباً نمادین برای خانوارهای با درآمد متوسط یاد می‌کند. کل حجم کاهش مالیاتی که در دستور کار قرار گرفته حدود ۱۰ میلیارد یورو در سال برآورد شده است. تمرکز عمده روی کاهش بار مالیاتی برای درآمدهای کوچک و متوسط است و قرار است با تغییرات در نردبان مالیاتی و مرزبندی نرخ‌های بالاتر مالیاتی همراه شود.

در میان پیشنهادها بحث افزایش مرز ورود به مالیات‌های بالاتر مطرح است؛ به‌عنوان مثال بحث شده نرخ ۴۲ درصد فقط از حدود ۸۵٬۰۰۰ یورو سالانه اعمال شود. در عین حال رسانه‌های اقتصادی نسبت به احتمال «راه‌حل حداقلی» و کشمکش داخلی میان مرز و وزیر دارایی درباره عمق و گسترهٔ اصلاح هشدار داده‌اند.

چه کسانی سود می‌برند و چه کسانی نه

گروه‌های هدف: درآمد متوسط و مشاغل میانه

کانون پیام دولت بر خانوارهای متوسط است؛ کسانی که مالیات بر درآمد پرداخت می‌کنند و با تغییرات در طبقات مالیاتی و افزایش آستانه‌ها می‌توانند کاهش مالیاتی ملموسی را تجربه کنند. این گروه‌ها معمولاً بیشترین بهره را از جابجایی نرخ‌ها و افزایش معافیت‌ها خواهند برد.

محدودیت‌ها و کسانی که کمتر بهره‌مند می‌شوند

نقد مهم این است که یک اصلاح مالیات بر درآمد به خودی خود کسانی را که سود ناچیزی در مالیات پرداخت می‌کنند یا کاملاً از پرداخت مالیات معاف‌اند، کمتر یا اصلاً کمکی نمی‌کند. گروه‌های با دستمزد بسیار پایین، بازنشستگان کم‌بضاعت یا کسانی که صرفاً از مزایا و انتقال‌های دولتی استفاده می‌کنند، معمولاً مزایای مستقیم این تغییرات را دریافت نخواهند کرد؛ برای تأثیرگذاری روی این گروه‌ها نیاز به اصلاح در سهم بیمه‌های اجتماعی یا افزایش انتقال‌های نقدی است.

1. کسانی که مالیات قابل‌توجهی پرداخت می‌کنند بیشترین بهره را خواهند برد.
2. پایین‌ترین درآمدها اغلب از این نوع اصلاحات منتفع نمی‌شوند.
3. وعدهٔ «۶۰۰ یورو» میانگینی است و برای همه یکسان نخواهد بود.

سخت‌گیری در مورد Krankschreibung (گواهی بیماری)

هم‌زمان با بحث‌های مالیاتی، ائتلاف دولت تصمیم گرفته است قواعد مربوط به گواهی‌های بیماری را سخت‌تر کند. یکی از تغییرات اصلی برداشتن امکان گواهی تلفنی یا از راه دور (مثل ویدئو یا تماس تلفنی) است که از پایان ۲۰۲۳ به‌صورت موقت اعمال شده بود. از این پس، کارکنان معمولاً باید برای دریافت گواهی عدم توانایی برای کار (AU) به‌صورت حضوری به مطب پزشک مراجعه کنند.

• لغو امکان صدور گواهی بیماری به‌صورت تلفنی یا ویدیویی برای بسیاری از موارد.
• الزام به ارائه گواهی AU از روز اول بیماری (پیش از این معمولاً یک یا دو روز غیبت بدون گواهی ممکن بود اگر کارفرما قبول می‌کرد).
• هدف اعلام‌شده کاهش غیبت‌های ساختگی و جلوگیری از سوءاستفاده است.
• نگرانی‌ها: فشار بیشتر بر مطب‌های پزشکی، افزایش بروکراسی و تقویت فضای بی‌اعتمادی بین کارفرما و شاغلان.

مخالفان باور دارند که این اقدامات می‌تواند به افزایش بار کاری پزشکان و طولانی‌تر شدن صف‌ها منجر شود و در عمل به‌جای حل مسئله، مشکلات جدیدی بیفزاید؛ طرفداران اما تأکید می‌کنند که نرخ‌های بالای غیبت و شیوع بیماری‌های تنفسی نیاز به بازنگری در قواعد دارد.

تغییرات در حمایت‌های اجتماعی: Bürgergeld → Grundsicherung

از اول ژوئیه، Bürgergeld قرار است حذف و به یک Grundsicherung برای جویندگان کار تبدیل شود که با سیاست «فشار بیشتر، تحریم‌های شدیدتر» همراه است. سازوکار جدید الزاماتی را برای دریافت‌کنندگان وضع می‌کند و در صورت عدم همکاری یا حاضر نشدن به شرکت در برنامه‌ها، قطع یا کاهش قابل‌توجه مزایا پیش‌بینی شده است.

نمونه‌ای از مقررات جدید: در صورت غیبت از قرارهای کاری یا امتناع از ارسال درخواست شغلی یا شرکت در دوره‌های تقویتی، برای سه ماه تا ۳۰ درصد از پرداخت‌ها کاهش خواهد یافت؛ در صورت تکرار، پرداخت هزینهٔ مسکن می‌تواند متوقف شود. همچنین حد معافیت ثروت کاهش پیدا می‌کند و دوره‌های گذر (Karenzzeit) به‌طور عمده حذف شده است.

پیامدها و بحث‌های سیاسی

این ترکیب از کاهش مالیات برای گروه‌های متوسط و سخت‌گیری‌های شدیدتر در حوزه‌های سلامت و حمایت اجتماعی تصویری دوگانه ایجاد می‌کند. طرفداران می‌گویند این یک توازن بین تشویق کار و سالم‌سازی بودجه است؛ منتقدان اما هشدار می‌دهند که کاهش‌های مالیاتی نمادین ممکن است از طریق صرفه‌جویی‌ها و افزایش فشارها بر افراد آسیب‌پذیر جبران شود—یک بازی جمع صفر («Nullsummenspiel»).

1. دلایل موافقان: انگیزش بیشتر برای ورود به بازار کار، انضباط مالی دولتی و کمک به طبقهٔ متوسط.
2. دلایل مخالفان: تشدید فشارها بر گروه‌های ضعیف، افزایش بی‌اعتمادی اجتماعی و خطر تبدیل کاهش مالیات به «راه‌حل حداقلی» به‌دلیل محدودیت‌های بودجه.

نکات عملی برای شهروندان

اگرچه وعدهٔ کاهش مالیات امیدوارکننده است، اما مهم است که شهروندان منتظر جزئیات قوانین نهایی بمانند و تأثیر دقیق بر وضعیت مالی خود را بررسی کنند. نکاتی که باید دنبال کنید: میزان واقعی کاهش مالیات برای درآمد شما، تاریخ اجرای اصلاحات، قواعد جدید گواهی بیماری و الزامات Grundsicherung برای دریافت‌کنندگان کمک. در صورت نیاز با مشاور مالی یا مشاور مالیاتی صحبت کنید تا بر اساس وضعیت شخصی تصمیمی آگاهانه بگیرید.

جمع‌بندی

برنامهٔ پیشنهادی دولت ترکیبی از تخفیف مالیاتی برای بخشی از جامعه و سخت‌گیری‌های اجتماعی و بهداشتی برای بخش‌های دیگر است. وعدهٔ «تا ۶۰۰ یورو» برای خانوارهای متوسط یک نشانهٔ تمرکز سیاسی است، اما اثرات واقعی برای گروه‌های مختلف متفاوت خواهد بود. در کنار امید به کاهش بار مالیاتی، افزایش کنترل و فشار بر دریافت‌کنندگان حمایت اجتماعی و سخت‌تر شدن قواعد مربوط به گواهی‌های بیماری از نکاتی است که لازم است شهروندان و ناظران سیاسی با دقت دنبال کنند.